BABA
Qaraqalpaqsha
at. 1. Ata-baba, ákeniń ákesi, túpki, tiykarǵı ata.
Eger de sizler onday estelikti ornatsańız, babalarımız sizlerǵe ırza boladı (A.Bekimbetov).
Ol waqıttıń kelinleri atasın baba der edi, anasın mama der edi («Qoblan»).
2. Xalıqtıń, millettiń shıǵısı, tórkini.
Túrk tilles xalıqlar XIV ásirde házirgi qaraqalpaklardıń babası dep atalıp júrgen Noǵay ámiri tárepinen Noǵaylı dep atalǵan bir ordaǵa biriktirildi (K.Mámbetov).
3. Kópti kórgen, jası barǵan, úlkeygen, qartayǵan, ǵarrı.
Kóp jasaǵan babamsań, kópti kórgen adamsań, Aldıńızda jırlayın, Jalǵızıńnıń tilin al («Alpamıs»).
Sonday sıqmar mújik edi-aw, Bir ǵezde meniń bayǵus babam (I.YUsupov).
Ha, baba, sen bir tırnaqtıń daǵınan xalıq etkenge kóp jılap óttiń («Máspatsha»).
4. Eń qádirli, júdá xúrmetli.
Babam sóytip bekkem uslap quraldı.
Svyatoslavtın altın sózin tıńdaǵan (I.YUsupov).
0 Diyqan baba — egin egiwge sheber, diyqanshılıqtıń mamanı.
Diyqan baba nápesi bar jerinde (Qaraqalpaqstan gimninen).
Záńgi baba — qara maldıń piri.
Túp baba — eń tiykarǵı shıǵısı.
Túp babańız Naǵadaydı, Nadan ne bilsin bundaydı (Berdaq).
Kusxananıń aldı bólek tasqırman, Máger túp babańız salǵan Esetseń (S.Nurımbetov).