DÁRYA
Qaraqalpaqsha
at. (parsı, ulken suw, teńiz).
1. Belǵili dereǵinen quyılıw jeri tárep tábiyǵıy ózekten bárqulla aǵıp turatuǵın úlken suw.
Ámiwdárya, Sırdárya.
Dárya báxárde tasar, Adam miynette tasar (qq.x.n.m.).
2. Kanal, jap, arna.
Dárya suwǵa toymas, Ot jaǵıwǵa toymas (qq.x.n.m.).
3. awıs. Mol, kóp.
Bir-birinen zıyada, Aqılı da teńiz — dárya (Átesh).
4. awıs. Qan, jas.
Bir jamannıń kesapatınan, Máwij urǵan dárya kurıydı (qq.x.n.m.).
0 Kóz jası kól-dárya bolıw — kattı kúyinip jılaw.
SHarasızlıqtan ishi ot bolıp kúyedi, Kóziniń jası kól-dárya bolıp aǵar edi (A.Tajimuratova).
5. awıs. Kóp muǵdardaǵı nárseler hakqında.
Qıyal dáryası.
Kewil — dárya, kóz — nayza, Úyińńe sayaq saqlama (qq.x.n.m.).
Bilgeniń — dárya, bilmegeniń — teńiz (qq.x.n.m.).
6. Ótip ketetuǵın, ótkinshi.
Ómir — aǵar dárya.
Júrgen — dárya, otırǵan — boyra (qq.x.n.m.).
f Dárya kibi — dáryaday, dárya sıyaqlı — Dárya kibi máujirep bir tasqaysań, Kosıq dese shúy tóbeden taslaysań (A.Kramov).
Dárya lábi — dárya jaǵası, ernegi.
Bázirgen kelip dárya lábine túyedegi júklerin túshirip, shul yerde jatıp eram aldılar («Bázirgen»).
Dárya naǵıs — naǵıstıń túri, suwdı elesletetuǵın sızıq.