ДЕЛО
Русский → Qaraqalpaqsha
с. 1. (работа, занятие) is, jumıs, kár, talap;
общественные дела jámiyetlik isler;
между ~ ом istiń arasında;
приняться за ~ о iske kirisiw;
сидеть без ~ а issiz otırıw;
он ворочает делами ol jumıslardı aparıp atır;
~ у время, потехе час погов. iske kóp waqıt, ermekke bir maydan;
2. (поступок) is;
доброе ~ о jaqsı is;
3. (цель, задача) is;
правое ~ о haq is;
это ~ о всей его жизни bul onıń ómir boyınıń isi;
~ о укреплнния мира во всём мире pútkil dúnyada paraxatshılıqtı bekkemlew isi;
4. (круг ведения) iygilikli is;
wazıypa, is, jumıs;
это ~ о прокурора bul prokurordıń jumısı;
это не его ~ о bul onıń jumısı emes;
это его личное ~ о bul onıń jeke isi;
это ~ о его рук bul onıń qılǵan isi;
моё ~ о маленькое men juwap bermeymen;
5. (область знаний, работы) is, jumıs;
горное ~ о taw-ken jumısı;
издательское ~ о kitap basıp shıǵarıw isi;
6. юр. is;
уголовное ~ о jinayatlı is;
возбудить ~ о против <i>кого-</i>либо birewge qarsı is qozǵaw;
7. мн. дела (положение вещей, обстоятельства) jaǵday, awhal, is;
как ваши дела? awhalıńız qalay?;
дела плохи awhal shataq;
8. канц. delo;
дела хранятся в папках delolar papkalarda saqlanadı;
9. (событие) waqıya, is;
это ~ о случилось давно bul waqıyanıń bolǵanına kóp waqıt ótti;
10. уст. (предприятие) kárxana;
открыть своё ~ о óziniń kárxanasın ashıw;
* ~ о делать 1) (заниматься чем-л.) jumıs islew, miynet etiw;
2) (делать что-л. полезное) kerekli nárse islew;
paydalı nárse islew;
говорить ~ о orınlı sóylew;
другое ~ о bul basqa;
первым ~ ом dáslep, aldı menen, ádep;
aldı burın, eń dáslep;
на ~ е is júzinde;
на самом ~ е (в действительности) haqıyqatında da, shınında da;
не у дел jumıssız, bos;
иметь ~ о с кем-л. jumısı bolıw;
то и ~ о mudamı, birdeyine;
~ о стало за кем-чем-л. irkinish... sebebinen bolıp tur;
~ о за вами másele sizde;
за малым ~ о стало irkinish esheyin nárseden aq boldı;
пустить в ~ о qollanıw, iske asırıw;
в чём ~ о? ne boldı?, ne gáp?;
за ~ о! 1) (поделом) qılıǵıń ushın;
2) (за работу!) iske kirisiw, jumısqa kirisiw;
персональное ~ о jeke iс.
общественные дела jámiyetlik isler;
между ~ ом istiń arasında;
приняться за ~ о iske kirisiw;
сидеть без ~ а issiz otırıw;
он ворочает делами ol jumıslardı aparıp atır;
~ у время, потехе час погов. iske kóp waqıt, ermekke bir maydan;
2. (поступок) is;
доброе ~ о jaqsı is;
3. (цель, задача) is;
правое ~ о haq is;
это ~ о всей его жизни bul onıń ómir boyınıń isi;
~ о укреплнния мира во всём мире pútkil dúnyada paraxatshılıqtı bekkemlew isi;
4. (круг ведения) iygilikli is;
wazıypa, is, jumıs;
это ~ о прокурора bul prokurordıń jumısı;
это не его ~ о bul onıń jumısı emes;
это его личное ~ о bul onıń jeke isi;
это ~ о его рук bul onıń qılǵan isi;
моё ~ о маленькое men juwap bermeymen;
5. (область знаний, работы) is, jumıs;
горное ~ о taw-ken jumısı;
издательское ~ о kitap basıp shıǵarıw isi;
6. юр. is;
уголовное ~ о jinayatlı is;
возбудить ~ о против <i>кого-</i>либо birewge qarsı is qozǵaw;
7. мн. дела (положение вещей, обстоятельства) jaǵday, awhal, is;
как ваши дела? awhalıńız qalay?;
дела плохи awhal shataq;
8. канц. delo;
дела хранятся в папках delolar papkalarda saqlanadı;
9. (событие) waqıya, is;
это ~ о случилось давно bul waqıyanıń bolǵanına kóp waqıt ótti;
10. уст. (предприятие) kárxana;
открыть своё ~ о óziniń kárxanasın ashıw;
* ~ о делать 1) (заниматься чем-л.) jumıs islew, miynet etiw;
2) (делать что-л. полезное) kerekli nárse islew;
paydalı nárse islew;
говорить ~ о orınlı sóylew;
другое ~ о bul basqa;
первым ~ ом dáslep, aldı menen, ádep;
aldı burın, eń dáslep;
на ~ е is júzinde;
на самом ~ е (в действительности) haqıyqatında da, shınında da;
не у дел jumıssız, bos;
иметь ~ о с кем-л. jumısı bolıw;
то и ~ о mudamı, birdeyine;
~ о стало за кем-чем-л. irkinish... sebebinen bolıp tur;
~ о за вами másele sizde;
за малым ~ о стало irkinish esheyin nárseden aq boldı;
пустить в ~ о qollanıw, iske asırıw;
в чём ~ о? ne boldı?, ne gáp?;
за ~ о! 1) (поделом) qılıǵıń ushın;
2) (за работу!) iske kirisiw, jumısqa kirisiw;
персональное ~ о jeke iс.