О
Русский → Qaraqalpaqsha
I (ОБ, ОБО) предлог 1. с вин. п. (при обозначении соприкосновения, столкновения) =ǵa, =ge, =qa, =ke, =na, =ne;
опереться о край стола stoldıń shetine súyeniw;
споткнуться о камень tasqa súrnigiw;
сломать палку о колено tayaqtı dizege qoyıp sındırıw;
2. с вин. п. (в наречных выражениях) =ma, =me;
=ǵa, =ge, =qa, =ke, =a, =e;
=da, =de, =ta, =te;
жить бок о бок qasında jasaw, qońsı turıw;
3. с предл. п. (указывает на предмет, на который направлена мысль, речь, чувство) haqqında, tuwralı, jóninde;
лекция о диалектическом материализме dialektikalıq materializm haqqında lektsiya;
весть о победе jeńis tuwralı xabar;
думать о комлибо birew tuwralı oylaw;
воспоминание о встрече ushırasıw jóninde yadqa alıw;
4. с предл. п. (при обозначении числа однородных частей) =lı, =li;
стол о трёх ножках úsh tuyaqlı stol;
палка о двух концах eki ushlı tayaq.
II межд. 1. (выражает восхищение, удивление, сожаление) pah, áh, áy, pay, o, oho;
о, как хорошо! o, qanday jaqsı!;
pah, qanday jaqsı!;
о, если бы ты знал! pay, sen kórseń edi!;
2. (при усилении утверждения, отрицания) oho, áy, wáy;
о, это слишком трудно! áy, bul júdá qıyın eken!;
3. (при обращении) o, oy, áy, háy, hay, wax;
о родинамать! áy, watanana!;
о друзья! hey, doslar.
III (ОБ=, ОБО=, ОБЪ=) приставка фейилдиң алдына қосылып төмендеги мәнилерди билдиреди: 1) ҳәрекеттиң қыр дөгерек бағдарланғанын, оның заттың үстине ҳәм барлық тәрепке таралғанын, мыс.: обежать juwırıp aylanıp shıǵıw;
осмотреть qaraw, kóriw;
2) ҳәрекеттиң ҳәдден тыслығын, мыс.: опиться kóp iship jiberiw;
3) «=ся» жанапайы менен ҳәрекетте қәтеликтиң барлығын, мыс.: оговориться jańılıs aytıw;
4) ҳәрекеттиң нәтийжесинде бир нәрсе менен тәмийинлениўди, мыс.: озеленить aǵash egiw;
5) бир жағдайға, нәтийжеге жеткенин, мыс.: оглохнуть gereń bolıp qalıw.
опереться о край стола stoldıń shetine súyeniw;
споткнуться о камень tasqa súrnigiw;
сломать палку о колено tayaqtı dizege qoyıp sındırıw;
2. с вин. п. (в наречных выражениях) =ma, =me;
=ǵa, =ge, =qa, =ke, =a, =e;
=da, =de, =ta, =te;
жить бок о бок qasında jasaw, qońsı turıw;
3. с предл. п. (указывает на предмет, на который направлена мысль, речь, чувство) haqqında, tuwralı, jóninde;
лекция о диалектическом материализме dialektikalıq materializm haqqında lektsiya;
весть о победе jeńis tuwralı xabar;
думать о комлибо birew tuwralı oylaw;
воспоминание о встрече ushırasıw jóninde yadqa alıw;
4. с предл. п. (при обозначении числа однородных частей) =lı, =li;
стол о трёх ножках úsh tuyaqlı stol;
палка о двух концах eki ushlı tayaq.
II межд. 1. (выражает восхищение, удивление, сожаление) pah, áh, áy, pay, o, oho;
о, как хорошо! o, qanday jaqsı!;
pah, qanday jaqsı!;
о, если бы ты знал! pay, sen kórseń edi!;
2. (при усилении утверждения, отрицания) oho, áy, wáy;
о, это слишком трудно! áy, bul júdá qıyın eken!;
3. (при обращении) o, oy, áy, háy, hay, wax;
о родинамать! áy, watanana!;
о друзья! hey, doslar.
III (ОБ=, ОБО=, ОБЪ=) приставка фейилдиң алдына қосылып төмендеги мәнилерди билдиреди: 1) ҳәрекеттиң қыр дөгерек бағдарланғанын, оның заттың үстине ҳәм барлық тәрепке таралғанын, мыс.: обежать juwırıp aylanıp shıǵıw;
осмотреть qaraw, kóriw;
2) ҳәрекеттиң ҳәдден тыслығын, мыс.: опиться kóp iship jiberiw;
3) «=ся» жанапайы менен ҳәрекетте қәтеликтиң барлығын, мыс.: оговориться jańılıs aytıw;
4) ҳәрекеттиң нәтийжесинде бир нәрсе менен тәмийинлениўди, мыс.: озеленить aǵash egiw;
5) бир жағдайға, нәтийжеге жеткенин, мыс.: оглохнуть gereń bolıp qalıw.