ТЕРЕҢ
Қарақалпақша
кел. 1. Туңғылық, түпсиз, түби, жоқ шуқыр.
Шынар тамыры қанша кетсе де тереңге, Сонша бекем, сонша қойыў саясы (И.Юсупов).
Көп қорқытады, терең батырады (ққ х.н.).
Шығарып тереңнен тартып қолымнан, Ярыў-дослар бир төбеге миндирди (А.Дабылов).
2. аўыс. Белгили бир аймақтың ишки тәрипи, тереңи.
Мотор даўысынансуўжанўарлары үркип, тереңге кетеди (М.Нызанов).
3. Жүде қымбатты, бағалы, маңызды.
Өткир, терең мәнили қосықлары менен ноғай әлемине өзин жасалай танытқан Ғабдолланың өлими жақынларының, поэзияны танығанлардың жүрегин өртеди (М.Дулатов).
4. аўыс. Әр тәриптеме, жан-жақты.
Терең тексермей, асығып үстиртин нәтийже шығарсақ, бул нәтийжемиз қате болады (М.Жумабаев).
5. аўыс. Бай, көп, мол.
Найза салса жетпейтин, Ақылға терең теңизим (Базар жыраў).
0 Қармақты тереңнен тастаў — терең ойланып ис жүргизиў.
Отырды Дәуран қадалып, тереңнен тастап қармағын (А.Шәмкенов).
Тереңге кетиў — мәшқаланы түбиринен қозғаў, қиындатып жибериў.
Терең ой — әҳмиятты, маңызды ой.
Әжайып қосық денени балқытып, адамға терең ой салмай ма (М.Жумабаев).
Терең ойлы — а) Мәнили, әҳмиятты.
Терең ойлы нақыллар Ғабит Мүсиреповта да көп (М.Әлимбаев).
б) Жүде ақылды.
Кең пейил, терең ойлы, бир сөзди иним (К.Әзирбаев).
Терең орналасқан шөгиндилер — 3 км.ден астам тереңдикте орналасқан теңиз шөгиндилери.
Терең орналасқан шөгиндилер жүде майда организмниң қалдықларынан, таў жыныстарының бузылўынан пайда болған майда бөлшеклерден, химиялық шөгиндилерден түзиледи (Физика, география).
Түпсиз терең — шекарасыз, шексиз.