У
Русский → Qaraqalpaqsha
I предлог с род.п. 1. (возле, около) qasında, janında, qaptalında, boyında, aldında, irgesinde;
ostanovitsya u dveri qapınıń qasında toqtaw;
sidet u okna tereze janında otırıw;
2. =da, =de, =ta, =te;
uchitsya u professora professorda oqıw;
on bıl u soseda ol qońsınikinde boldı;
ya ostavil u nego knigu men onıń úyinde kitaptı qaldırdım;
jit u rodstvennikov aǵayinlerinde turıw, aǵayin-tuwǵanlarınıń qolında turıw;
3. (у кого-л.) dan, =den, =tan, =ten, =nan, =nen;
sprosit u uchitelya muǵallimnen soraw;
ya vzyal u nego knigu men onnan kitap aldım;
uznat u lyudey adamlardan biliw, adamlar arqalı biliw;
4. (при обозначении принадлежности) nıń, =niń, =dıń, =diń, =tıń, =tiń;
u nego tri sına onıń úsh ulı bar;
u moego ottsa bolshaya kvartira meniń ákemniń keń kvartirası bar;
u nix segodnya gosti búgin olarda qonaq bar, búgin olardıń qonaǵı bar;
u menya net svobodnogo vremeni meniń bos waqıtım joq;
* bıt u vlasti húkimet basında bolıw, húkimetti basqarıp turıw.
II межд. 1. (выражает испуг, страх) oybay;
u! kak strashno! oybay! júdá qorqınıshlı!;
2. (выражает укоризну, угрозу, негодование) hey, oy;
u, bezobraznik! oy, ońbaǵan!;
hey, uyatsız!
III pristavka 1. feyiller jasawda qollanıladı hám: 1) hárekettiń baǵıtın, bir nárseniń uzaqlasıwın, pitiwin, tamamlanıwın bildiredi, mıs.: ubejat qashıp ketiw;
uletet ushıp ketiw;
2) bir nárseniń muǵdarınıń azayıwın, bóleginiń kemiwin bildiredi, mıs.: urvat jırıp jew, jırıp jep azaytıw;
3) hárekettiń tolıq iske asıwın bildiredi, mıs.: ubelit aqlaw;
ustlat tósep shıǵıw;
ugovorit sóylesip kóndiriw;
uberech saqlap qalıw;
usidet otırıp qalıw;
ulechsya jatıp alıw;
4) belgili bir kólemge sıyıwdı, ornalasıwdı bildiredi, mıs.: upisat jazıp sıyǵızıw: 5) háreket nátiyjesinde jańa sapa iyelegenlikti yamasa sapa artqanlıqtı bildiredi, mıs.: udorojit qımbatlatıp jiberiw;
ukvasit ashıp ketiw;
2. geypara feyillerdiń tamamlanǵan túriniń formasın jasaydı, mıs.: ukrast urlap alıw.
ostanovitsya u dveri qapınıń qasında toqtaw;
sidet u okna tereze janında otırıw;
2. =da, =de, =ta, =te;
uchitsya u professora professorda oqıw;
on bıl u soseda ol qońsınikinde boldı;
ya ostavil u nego knigu men onıń úyinde kitaptı qaldırdım;
jit u rodstvennikov aǵayinlerinde turıw, aǵayin-tuwǵanlarınıń qolında turıw;
3. (у кого-л.) dan, =den, =tan, =ten, =nan, =nen;
sprosit u uchitelya muǵallimnen soraw;
ya vzyal u nego knigu men onnan kitap aldım;
uznat u lyudey adamlardan biliw, adamlar arqalı biliw;
4. (при обозначении принадлежности) nıń, =niń, =dıń, =diń, =tıń, =tiń;
u nego tri sına onıń úsh ulı bar;
u moego ottsa bolshaya kvartira meniń ákemniń keń kvartirası bar;
u nix segodnya gosti búgin olarda qonaq bar, búgin olardıń qonaǵı bar;
u menya net svobodnogo vremeni meniń bos waqıtım joq;
* bıt u vlasti húkimet basında bolıw, húkimetti basqarıp turıw.
II межд. 1. (выражает испуг, страх) oybay;
u! kak strashno! oybay! júdá qorqınıshlı!;
2. (выражает укоризну, угрозу, негодование) hey, oy;
u, bezobraznik! oy, ońbaǵan!;
hey, uyatsız!
III pristavka 1. feyiller jasawda qollanıladı hám: 1) hárekettiń baǵıtın, bir nárseniń uzaqlasıwın, pitiwin, tamamlanıwın bildiredi, mıs.: ubejat qashıp ketiw;
uletet ushıp ketiw;
2) bir nárseniń muǵdarınıń azayıwın, bóleginiń kemiwin bildiredi, mıs.: urvat jırıp jew, jırıp jep azaytıw;
3) hárekettiń tolıq iske asıwın bildiredi, mıs.: ubelit aqlaw;
ustlat tósep shıǵıw;
ugovorit sóylesip kóndiriw;
uberech saqlap qalıw;
usidet otırıp qalıw;
ulechsya jatıp alıw;
4) belgili bir kólemge sıyıwdı, ornalasıwdı bildiredi, mıs.: upisat jazıp sıyǵızıw: 5) háreket nátiyjesinde jańa sapa iyelegenlikti yamasa sapa artqanlıqtı bildiredi, mıs.: udorojit qımbatlatıp jiberiw;
ukvasit ashıp ketiw;
2. geypara feyillerdiń tamamlanǵan túriniń formasın jasaydı, mıs.: ukrast urlap alıw.